De startsituatie van elk werk is een leeg vlak met daarop een punt of lijn. Vanuit dat startpunt ontstaat op haast autonome wijze uit kleuren, lijnvorming en vlakvulling een compositie. Met deze compositie wordt geen weergave of interpretatie van dezichtbare werkelijkheid nagestreefd. In die zin is dit werkzonder meer abstract te noemen. Hooguit kan achteraf associatief een relatie worden gelegd met figuratieve elementen, of met door het werk opgeroepen emoties. Om die redenen zou men -met de kunstenaar zelf- kunnen spreken van "onberedeneerd expressionisme".Pieter Vermeulen werkt in een atelier, gelegen in een typischVeluws landschap, tussen Bennekom en Renkum. Het ziet uit op bossen en akkers, soms op grazende reeen. Voor zijn werk is deze intensieve dagelijkse confrontatie met de natuur niet relevant. De natuur vormt geen inspiratiebron; het zou ook kunnen ontstaan op een zolderatelier, of in een fabriekshal. Wat wel relevant is, is de lichtval in het atelier, die deatmosfeer, de kleurkeuze en kleurmenging beinvloedt, somszelfs stuurt.

Voor Pieter Vermeulen verhoogt het werken met acryl de compositiesnelheid, en daarmee de intensiteit. Vaak werkt hij aan meerdere doekentegelijk. Dit kan leiden tot een (gedeeltelijk) gemeenschappelijk kleurenpalet, of tot emotionele verwantschap van verschillende werken. Een tweede gemeenschappelijkheid is, dat het composities betreft zonder scheiding in hoofd -en bijzaken, expliciete voor-of achtergrond.Het eindresultaat ontstaat in een aantal stadia. Elk van deze stadia wordt geheel of gedeeltelijk overgeschilderd. Soms verdwijnen delen van het werk onder een nieuwe, dekkendelaag verf, soms blijven ze door gebruik van transparanten geheel of gedeeltelijk zichtbaar. Deze werkwijze leidt ertoe dat op het doek langzamerhand een soort relief ontstaat. De schilder zelf "weet" deze gelaagdheid, ze is voor hem de compositie. De beschouwer ervaart of vermoedt haar. Het verleent de schilderijen hun spanning. Veel composities vallen uiteen in twee delen. Soms zijn deze delen in opzet symmetrisch. Wel zijn er steeds subtiele doorbrekingen van een totale symmetrie.